Aylık Çalışmaların En Somut Bölümü: Sanatla Çalışmak

Grup çalışmalarımda her ay bir kitap, bir film ve bir tiyatro metni üzerinden ilerliyoruz. Okuyor, izliyor, konuşuyor ve farklı yorumları yan yana getiriyoruz. Benim için aylık çalışmanın en kıymetli bölümlerinden biri ise bütün bunların yalnızca düşünsel düzeyde kalmadığı sanatla çalışma alanı.

İnsan bir meseleyi çok iyi anlayabilir ama onu henüz deneyimlememiş olabilir. Bir kavramı açıklayabilir, bir karakterin neden öyle davrandığını çözümleyebilir veya kendi çocukluğuyla ilgili oldukça iyi cümleler kurabilir. Sanatla yaptığımız çalışmalarda amaç, o ay boyunca konuştuğumuz malzemeyi daha kişisel ve somut bir alana taşımak.

Resim, kolaj, yazı, görüntü seçimi ve farklı yaratıcı uygulamalar burada estetik bir ürün çıkarmak için kullanılmıyor. Sanatsal yetenek gerekmiyor. Önemli olan ne yaptığımızdan çok, yaparken neyle karşılaştığımız.

Bir çalışma kutusu hazırlamak

Sanatla yaptığım grup çalışmalarına katılan herkese küçük bir önerim var: kendinize bir çalışma kutusu hazırlayın. Bu zorunlu bir alışveriş değil; evde bulunan malzemelerle de çalışabilirsiniz. Ancak imkanınız varsa kutuyu hazırlama sürecini de çalışmanın bir parçası olarak düşünmenizi öneriyorum.

Kutuya renkli kartonlar, pastel veya kuru boyalar, keçeli kalemler, makas, yapıştırıcı, dergiler, renkli kâğıtlar, ipler, kumaş parçaları veya çıkartmalar koyabilirsiniz. Bunun yanına çocukken sevdiğiniz birkaç şeyi de ekleyebilirsiniz: bir çikolata, bir şeker, belirli bir kalem, çıkartma veya yıllardır almadığınız basit bir nesne.

Buradaki amaç nostaljik bir dekor hazırlamak değil. O gün yetişkin zihnimizin yanında çocuklukta kalan bazı duyusal ve duygusal hafızalara da alan açacağız.

Çocuk parça derken neyi kastediyorum?

“İçindeki çocuk” ifadesi popüler psikolojide çok kolay kullanılıyor. Ben bunu daha somut bir yerden ele almayı tercih ediyorum. Yetişkin olduğumuzda çocukluğumuz ortadan kalkmıyor; çocuklukta öğrendiğimiz ilişki biçimleri, korkular, utançlar, oyunla kurduğumuz ilişki, hata yapmaya verdiğimiz tepki ve keyif alma biçimlerimiz yetişkin ruhsal hayatın içinde farklı şekillerde varlığını sürdürüyor.

Sanat çalışmaları bu alanlara yalnızca konuşarak ulaşmaya göre başka bir kapı açabiliyor. Boş bir kâğıt karşısında yanlış yapmaktan korkmak, önce ne yapılması gerektiğini sormak, bir örnek aramak, çok kontrollü ilerlemek veya yapılanı sürekli düzeltmek tek başına psikolojik bir yorum değildir; ancak kişinin kendi deneyimini fark etmesi için malzeme oluşturabilir.

Benim için önemli olan kişiyi yaptığı resim üzerinden yorumlamak değil; kişinin kendi deneyimini fark edebileceği yeni bir alan açmak.

Aylık çalışmanın parçaları burada yeniden karşılaşıyor

Her ay okuduğumuz kitabı, izlediğimiz filmi ve üzerinde konuştuğumuz tiyatro metnini birbirinden ayrı etkinlikler olarak düşünmüyorum. Ay boyunca belirli meselelerin çevresinde dolaşıyoruz: beklemek, kayıp, seçim, yalnızlık, yakınlık, yaşanmamış hayatlar, kimlik, geçmiş veya arzu.

Bir eserde kavramsal olarak gördüğümüz şey başka bir eserde karakterin yaşamında karşımıza çıkıyor. Grup konuşmalarında herkesin aynı meseleye başka bir yerden yaklaştığını görüyoruz. Sanat çalışması bütün bu malzemenin kişinin kendi deneyimiyle temas ettiği alanlardan biri oluyor.

Bu nedenle sanat bölümünü ayın sonunda yapılan eğlenceli bir etkinlik gibi görmüyorum. Ay boyunca biriktirdiğimiz düşüncenin başka bir biçime çevrildiği bölüm olarak görüyorum.

Sanatla ilişkinizin iyi olması gerekmiyor

“Ben resim yapamam” veya “yaratıcı biri değilim” düşüncesi katılım için engel değil. Burada sanat eğitimi vermiyorum ve ortaya çıkan çalışmalar değerlendirilip puanlanmıyor. Doğru renk, doğru kompozisyon veya başarılı çalışma aramıyoruz.

Yetişkin hayatımızın büyük bölümü performans üzerinden ilerliyor. Bu çalışmaların içinde bir süreliğine bundan çıkmak; ne yaptığınızı açıklamak zorunda olmadığınız ve ne anlama geldiğini hemen bilmeniz gerekmediği bir alan açmak istiyorum.

Gruplara dilediğiniz ay katılabilirsiniz

Çalışmalar 10 kişilik online gruplarla yürütülüyor ve her ay ayrı bir tema üzerinden ilerliyor. Programa baştan itibaren dahil olmanız gerekmiyor; kendinize yakın gelen herhangi bir aydan başlayabilirsiniz.

O ayın kitabı, filmi ve tiyatro oyunu üzerinden yaptığımız okumalar ve konuşmalar sanat çalışmalarıyla birlikte ilerliyor. Güncel programları ve ilgili makaleleri web sitesindeki Keşif Alanı ve blog üzerinden paylaşmaya devam edeceğim.

İletişim

Çalışmalara katılmak isterseniz Instagram üzerinden bana ulaşabilir veya grup kayıtlarıyla ilgili mesaj gönderebilirsiniz. Büyük bir malzeme listesine ihtiyacınız yok; küçük bir kutu, birkaç renk ve çocukluğunuzdan hatırladığınız birkaç nesne yeterli.

Not

Bu çalışmalar psikoterapinin yerine geçen bağımsız bir sanat terapisi eğitimi olarak değil, yürüttüğüm psikolojik grup çalışmasının sanat temelli uygulama bölümü olarak ele alınmaktadır.

Özet

Sanatla çalışma, aylık okumaları ve konuşmaları yalnızca kavramsal düzeyde bırakmamak için kullandığım uygulama alanıdır. Amaç estetik ürün değil, kişinin kendi deneyimine başka bir kanaldan yaklaşabilmesidir.